Afgʻoniston yangiliklari dayjesti: daromadlarning kamayishi, bolalar ahvoli va ISHID tahdidi boʻyicha bahslar

Iqtisodiyot oʻsmoqda, ammo aholi jon boshiga toʻgʻri keladigan daromadlar pasayishda davom etmoqda

18-noyabr kuni Ariana News Jahon bankining yangi iqtisodiy sharhi haqida xabar berdi. Prognozga koʻra, Afgʻoniston iqtisodiyoti 2026-yilda asosan yaxshi hosil tufayli 3 foizga oʻsadi. Biroq bank hisob-kitoblariga koʻra, aholi soni 6,6 foizga oshadi, shu bois aholi jon boshiga toʻgʻri keladigan ishlab chiqarish hajmi 3,3 foizga kamayadi. Bu qatorasiga uchinchi yillik pasayish boʻladi.

Oilalar ahvoli bandlik koʻrsatkichlari boʻyicha ham yomonlashmoqda. Sentabrda kunbay ishchilar oʻtgan yilning shu davriga nisbatan 14 foiz kam ish kuni topdilar, ularning haftalik maoshining bugʻdoy uniga nisbatan xarid qobiliyati esa 27 foizga tushib ketdi. Moʻl hosilga qaramay, sentabr–oktabr oylarida qariyb 15,9 million kishi oziq-ovqatning keskin tanqisligini boshidan kechirdi. Aprel–sentabr oylarida eksport yillik koʻrinishda 15,1 foizga qisqardi. Ushbu koʻrsatkichlar 17-noyabr kuni eʼlon qilingan Jahon banki sharhida keltirilgan.

Soʻrovda qatnashgan koʻchirilgan bolalarning yarmidan koʻpi yomonroq ovqatlana boshlagan

18-noyabr kuni Ariana News oilalari yashash joyini oʻzgartirishga majbur boʻlgan bolalarning ahvoli boʻyicha Save the Children tashkiloti tadqiqoti natijalarini eʼlon qildi. Tashkilot Afgʻonistonning yettita viloyatida 800 dan ortiq bola va ularga gʻamxoʻrlik qilayotgan kattalar oʻrtasida soʻrov oʻtkazdi. Koʻchishdan soʻng bolalarning 55 foizi kamroq ovqatlana boshlagan, 41 foizi salomatligi yomonlashganini maʼlum qilgan. Soʻrovda qatnashgan kattalarning uchdan bir qismi taʼlim olish imkoniyati yomonlashganini qayd etgan. Tadqiqot ishtirokchilari orasida oʻndan bir nafardan kam bola yordam olgan.

Koʻchish sabablari orasida koʻpincha iqtisodiy qiyinchiliklar koʻrsatilgan: bolalarning 49 foizi ularning oilalari ish topa olmagani yoki yetarli pul ishlay olmaganini aytgan. Tadqiqot muayyan tanlanmani qamrab olgan, ammo oilalar xorijdan qaytganidan yoki mamlakat ichida koʻchirilganidan keyin qanday muammolarga duch kelayotganini koʻrsatib beradi. Nashrda keltirilgan maʼlumotlarga koʻra, 2023-yil sentabridan buyon Eron va Pokistondan 6,67 milliondan ortiq afgʻon qaytib kelgan.

Toliblar BMTning ISHID kuchayayotgani haqidagi ogohlantirishini rad etdi

Toliblar vakili Zabihulloh Mujohid BMTning «Islomiy davlat — Xuroson» tashkiloti imkoniyatlari tiklanayotgani boʻyicha xavotirlarini rad etdi. U maʼlumotlarni noaniq deb atadi hamda xavfsizlik kuchlari xorijiy guruhlar faoliyati kengayishining va Afgʻoniston hududidan boshqa davlatlarga tahdid solinishining oldini olishga qodir ekanini bildirdi.

BMT Bosh kotibining terrorizmga qarshi kurash boʻyicha oʻrinbosari vazifasini bajaruvchi Aleksandr Zuyevning TASS agentligiga bergan intervyusi bunga sabab boʻldi. Ariana News bayoniga koʻra, Zuyev guruh oʻz tezkor imkoniyatlarini tiklayotgani va zamonaviy taktik vositalar, jumladan dronlarga ega ekanini aytgan.

AQSH Kongressida afgʻonlar uchun vaqtinchalik himoyani qayta tiklashga harakat qilinmoqda

AQSH Vakillar palatasining 131 nafar aʼzosi belgilangan talablarga javob beradigan Afgʻoniston fuqarolari uchun vaqtinchalik himoya maqomini — TPS’ni tiklaydigan qonun loyihasini ovoz berishga kiritish boʻyicha petitsiyani qoʻllab-quvvatladi. Imzolarni 128 nafar demokrat va uch nafar respublikachi qoʻydi. Tashabbusni ilgari surish uchun 218 ta imzo talab etiladi, yaʼni hozircha 87 ta imzo yetishmayapti.

Qonun loyihasi 2029-yil 1-iyuligacha himoyani koʻzda tutadi. Uning tarafdorlari Amerika kuchlari bilan hamkorlik qilgan odamlarning Afgʻonistonga qaytishi xavfli ekanidan ogohlantirmoqda. Biroq qonun hali qabul qilinmagan: hatto kerakli miqdordagi imzolar toʻplansa ham, bu faqat uni ovoz berishga chiqarish imkonini beradi. TPS AQSHda qolish va ishlash uchun vaqtinchalik huquq beradi, lekin oʻz-oʻzidan doimiy yashash huquqini taqdim etmaydi.

Tojikiston Afgʻoniston bilan birgalikda chegaraoldi bozorini tashkil etishni taklif qildi

18-noyabr kuni Ariana News Tojikistonning Afgʻoniston bilan chegarada qoʻshma bozor tashkil etish tashabbusi haqida xabar berdi. Mazkur taklif Tojikistonning Kobuldagi elchisi Saʼdi Sharifiy va Afgʻoniston Savdo-investitsiya palatasi rahbari Sayyid Karim Hoshimiy oʻrtasidagi uchrashuvda muhokama qilindi. Muzokaralar haqidagi maʼlumotni Afgʻoniston palatasi tarqatdi.

Hoshimiy, oʻz navbatida, savdo va investitsiya imkoniyatlarini oʻrganish uchun kamida oʻn nafar afgʻon tadbirkoridan iborat dastlabki guruhning Tojikistonga safarini uyushtirishni taklif qildi. Hozircha bu tashabbusning muhokamasi xolos: nashrda bozorning tasdiqlangan joyi, qurilish muddatlari yoki uning ish boshlashi toʻgʻrisida maʼlumot berilmagan.