magnific.com sayti fotosurati
Qozog‘iston prezidenti Qosim-Jomart To‘qayev Qurultoyga (mamlakatning yangi bir palatali parlamenti) 16 yoshga to‘lmagan bolalarning ijtimoiy tarmoqlarda ro‘yxatdan o‘tishini taqiqlash masalasini ustuvor tartibda ko‘rib chiqishni taklif qildi. Davlat rahbari bu haqda parlamentning birinchi sessiyasi ochilishida ma’lum qildi, deb xabar beradi TASS.
To‘qayev hukumat avvalroq ushbu tashabbusni ilgari surganini eslatdi. Davlat rahbari qonun loyihasini qo‘llab-quvvatlab, deputatlarga uni yaqin vaqt ichida ko‘rib chiqishni topshirdi.
«Biz o‘sib kelayotgan avlod uchun qulay va, eng muhimi, xavfsiz muhit yaratishimiz shart», — dedi To‘qayev.
U qonunni tayyorlash va qabul qilish jarayonida uni amalga oshirishning barcha mexanizmlarini batafsil ishlab chiqish zarurligini ta’kidladi. Bundan tashqari, prezident Qurultoyni onlayn-platformalar va ommaviy axborot vositalari faoliyatini tartibga soluvchi qonunchilikka alohida e’tibor qaratishga chaqirdi.
«Fuqarolarning axborot makonidagi huquqlari va qonuniy manfaatlarini himoya qilish uchun qo‘shimcha choralar ko‘rish zarur», — deya ta’kidladi davlat rahbari.
Avvalroq avgust oyida bo‘lib o‘tgan pedagoglar konferensiyasida To‘qayev axborotning haddan tashqari ko‘pligi jamiyatga, jumladan, yoshlarga ham salbiy ta’sir ko‘rsata boshlaganini aytgan edi.
Prezident ijtimoiy tarmoqlar, raqamli platformalar, sun’iy intellekt va agressiv marketing bolalarning dunyoqarashiga oila va maktab kabi ta’sir ko‘rsatayotganini ta’kidladi. Uning fikricha, o‘sib kelayotgan avlodning psixologik farovonligi, hissiy barqarorligi va axloqiy tarbiyasi Qozog‘istonning milliy xavfsizligi hamda barqaror rivojlanishining muhim omillariga aylangan.
2025 yil dekabr oyida Avstraliya dunyoda birinchi bo‘lib 16 yoshga to‘lmagan shaxslarning ijtimoiy tarmoqlardan foydalanishini taqiqladi. Keyinchalik Malayziya ham shunga o‘xshash cheklovlarni joriy qildi. Daniya va Norvegiya ham bolalarning ijtimoiy tarmoqlarga kirishini cheklashni rejalashtirmoqda. Buyuk Britaniyada 16 yoshga to‘lmagan foydalanuvchilar uchun taqiq 2027 yilda kuchga kiradi. Birlashgan Arab Amirliklarida esa xuddi shunday taqiq 15 yoshga to‘lmagan bolalarga nisbatan amal qiladi.
