sibur.ru saytidan olingan foto
Buyuk Britaniya 12 noyabr kuni Rossiyaning «SIBUR Xolding» kompaniyasini sanksiyalar roʻyxatiga kiritdi, deyiladi qirollik Tashqi ishlar vazirligi xabarida.
Mazkur roʻyxatdan jami toʻqqizta Rossiya tashkiloti va 10 ta kema oʻrin olgan. Britaniya hukumati maʼlumotlariga koʻra, ularning barchasi strategik qazib olish tarmogʻida biznes yuritib, RF rasmiylaridan manfaat koʻrmoqda yoki ularga koʻmak bermoqda.
Joriy etilgan cheklovlar kompaniyalar aktivlarini muzlatish va Britaniya yurisdiksiyasida moliyaviy operatsiyalarni oʻtkazishni taqiqlashni nazarda tutadi. Shuningdek, muayyan kompaniyalarga tegishli boʻlgan, ularning nazorati ostidagi yoki ular tomonidan foydalaniladigan kemalar va samolyotlarga nisbatan ham transport cheklovlari amal qiladi.
«SIBUR» — Rossiyaning eng yirik neft-kimyo xoldinglaridan biri hamda mamlakatda polimerlar va sintetik kauchuklar ishlab chiqaruvchi yetakchi korxona hisoblanadi. Avvalroq xolding rahbarlari va aksiyadorlarining bir qatoriga (xususan, direktorlar kengashi raisi Leonid Mixelson hamda 2022 yilda kompaniyani tark etgan sobiq bosh direktor Dmitriy Konovga) nisbatan cheklovlar kiritilganiga qaramay, xoldingning oʻzi sanksiyalar ostida emas edi.
Qozogʻistonda «SIBUR» polimer ishlab chiqarish boʻyicha ikkita yirik loyihada ishtirok etmoqda. Birinchisi — Atirau viloyatidagi zarar koʻrib ishlayotgan Kazakhstan Petrochemical Industries (KPI) zavodidir, deb yozadi «Kursiv.kz». «SIBUR» korxonaning 40% ulushiga egalik qiladi, yana 49,5% «KazMunayGaz»ga, 9,5% — «Samruk-Qazina Ondeu»ga, 1% esa Almex Plus kompaniyasiga tegishli.
KPI zavodi 2022 yil noyabrida ishga tushirilgan. Uning loyihaviy quvvati yiliga 500 ming tonna polipropilenni tashkil etadi. 2025 yilda korxona 377 ming tonna mahsulot ishlab chiqardi, biroq uch yillik faoliyati davomida loyihaviy quvvatga chiqa olmadi.
Bundan tashqari, «SIBUR» polietilen majmuasini qurish boʻyicha «Silleno» loyihasida ishtirok etmoqda. Rossiya kompaniyasining ulushi 30% ni tashkil etadi. Yana 30% Xitoyning Sinopec korxonasiga, 29,9% «KazMunayGaz»ga, qolgan 10,1% esa KMG PetroChem kompaniyasiga qarashli.
Majmua Atirau viloyatida barpo etilmoqda. Uning loyihaviy quvvati yiliga 1,25 mln tonna polietilenni tashkil qiladi. Viloyat hokimligining 2026 yil 30 oktyabr holatidagi maʼlumotlariga koʻra, loyihaning tayyorlik darajasi 40,9% boʻlgan.
Jurnalist va neft-gaz sohasi eksperti Oleg Chervinskiy Britaniya sanksiyalari «Silleno» majmuasi qurilishi toʻxtab qolishiga sabab boʻladigan YEI yoki AQSHda loyihaning avtomatik tarzda bloklanishini huquqiy jihatdan anglatmasligini yozadi.
Biroq amalda Londonning sanksiyalar roʻyxatiga kiritilishi xalqaro banklar, sugʻurtalovchilar, logistika kompaniyalari va asbob-uskuna yetkazib beruvchilar uchun jiddiy salbiy signal hisoblanadi.
Jurnalistning taʼkidlashicha, Atiraudagi qoʻshma loyihalar uchun bu kamida tashqi bozorlar bilan ishlashda komplayens jarayonlari hamda hisob-kitoblarning murakkablashishiga olib keladi. Bundan tashqari, Buyuk Britaniya ortidan Bryussel va Vashington ham shu yoʻldan borishi xavfi saqlanib qolmoqda.
«Oʻz vaqtida LUKOYLga kiritilgan sanksiyalar Kaspiyning Qozogʻiston sektorida boshlanish arafasida turgan Qalamqas-dengiz/Xazar shelf loyihasini barbod qilgan edi», — deya eslatadi ekspert.
Oʻtgan yilning oxirida LUKOYL «ayrim davlatlar» tomonidan joriy etilgan cheklovlar tufayli xorijiy aktivlarini sotish niyati borligini maʼlum qilgan edi.
